De wereldbol:
waarom een platte kaart nooit klopt. 🌐
De aarde is rond, maar de meeste kaarten zijn plat. Dat is lastig: je kunt een bol niet plat maken zonder iets te vervormen. Daarom ziet Groenland er op veel kaarten veel te groot uit!
De wereldbol
Een wereldbol (globe) is een rond model van de aarde.
Op een wereldbol kloppen de vormen, afstanden en groottes van landen het best.
Een sinaasappelschil
Probeer de schil van een sinaasappel plat op tafel te leggen. Dat lukt niet zonder te scheuren of te rekken!
Zo is het ook met een kaart van de aarde. Een platte kaart is altijd een beetje vervormd.
De Mercatorprojectie
De bekendste projectie werd in 1569 gemaakt door Gerardus Mercator.
Op zijn kaart kloppen de richtingen. Daardoor was hij perfect voor zeelieden.
Groenland is te groot
Op de Mercatorkaart lijkt Groenland bijna zo groot als Afrika.
In werkelijkheid is Afrika ongeveer 14 keer zo groot als Groenland!
Andere projecties
Er zijn ook projecties waarbij de groottes van landen wel kloppen, zoals de Gall-Peterskaart.
Maar dan zien de vormen van landen er vaak uitgerekt uit.
Het midden van de kaart
Op Europese kaarten staat Europa vaak in het midden.
Op Australische kaarten staat soms Australië in het midden, of zelfs het zuiden boven!
Echte vorm van de aarde
De aarde is niet helemaal perfect rond. Ze is een beetje plat bij de polen en dikker bij de evenaar.
Dat komt doordat de aarde draait.
Wie wist dat de aarde rond is?
De oude Grieken wisten al meer dan 2000 jaar geleden dat de aarde rond is.
Eratosthenes berekende rond 240 voor Christus zelfs hoe groot de aarde is, met behulp van schaduwen.
🗺️ Projecties
Wat weet jij nog over de wereldbol en kaartprojecties?
8 vragen — 10 punten per goed antwoord.
Kies een antwoord en klik daarna op Volgende vraag. Fout? Geen probleem, je mag gewoon verder!
Wat is een wereldbol?
💬 Vormen en groottes kloppen het best.
Waarom is een platte kaart altijd vervormd?
💬 Net als een sinaasappelschil.
Wie maakte in 1569 een beroemde projectie?
💬 Perfect voor zeelieden.
Wat klopt er op de Mercatorkaart?
💬 Groenland lijkt veel te groot.
Hoeveel groter is Afrika dan Groenland ongeveer?
💬 Op Mercatorkaarten lijkt het anders.
Wat is de oudste wereldbol die nog bestaat?
💬 Amerika staat er nog niet op.
Welke vorm heeft de aarde precies?
💬 Door het draaien.
Wie berekende al lang geleden hoe groot de aarde is?
💬 Met behulp van schaduwen.
🪨 De Globesteen
De unieke verzamelsteen van deze aardrijkskundeles.
Symbool: een draaiende wereldbol.
Beantwoord alle 8 vragen om de Globesteen te verdienen.