⭐ 0 punten 🌱 Nieuwsgierig
🌍 AARDRIJKSKUNDE β€” LES 99

Gletsjers:
rivieren van ijs. 🧊

Een gletsjer is een enorme massa ijs die heel langzaam naar beneden schuift. In de ijstijden lag er zelfs ijs op Nederland! Hoe veranderde het ijs ons landschap?

⏱️ Ongeveer 9 minuten πŸ“– 8 leuke feitjes 🧠 8 quizvragen πŸͺ¨ Gletsjersteen
Jouw voortgang Feitje 1 van 8
FEITJE 01 VAN 08

Wat is een gletsjer?

Een gletsjer is een enorme massa ijs die langzaam beweegt, als een heel trage rivier.

Gletsjers ontstaan waar elk jaar meer sneeuw valt dan er smelt. De sneeuw wordt samengeperst tot ijs.

🀯 Wist je dat? Gletsjerijs is vaak blauw, omdat het zo dicht is dat het vooral blauw licht doorlaat.
FEITJE 02 VAN 08

Langzaam schuiven

De meeste gletsjers schuiven maar een paar centimeter tot een paar meter per dag.

Sommige snelle gletsjers in Groenland bewegen wel 40 meter per dag!

πŸ’‘ Onthoud: Een gletsjer schuurt onderweg alles mee: stenen, zand en zelfs enorme rotsblokken.
FEITJE 03 VAN 08

Dalen in U-vorm

Rivieren slijpen dalen in de vorm van een V. Gletsjers maken brede dalen in de vorm van een U.

Ook de fjorden in Noorwegen zijn gemaakt door gletsjers.

😲 Gek maar waar: Als je in de bergen een breed U-dal ziet, weet je: hier lag ooit een gletsjer!
FEITJE 04 VAN 08

De ijstijden

In de geschiedenis van de aarde zijn er ijstijden geweest: lange koude periodes waarin enorme ijskappen groeiden.

De laatste ijstijd eindigde ongeveer 12.000 jaar geleden.

🧠 Slim weetje: In die tijd lag de zeespiegel ongeveer 120 meter lager. Je kon gewoon van Nederland naar Engeland lopen!
FEITJE 05 VAN 08

IJs in Nederland

Ongeveer 150.000 jaar geleden reikte een ijskap uit ScandinaviΓ« tot in het midden van Nederland.

Het ijs duwde zand op tot heuvels, zoals de Veluwe en de Utrechtse Heuvelrug.

🀯 Wist je dat? Het ijs nam ook grote zwerfkeien mee. In Drenthe gebruikten mensen die later voor de hunebedden!
FEITJE 06 VAN 08

Dieren in de ijstijd

In de ijstijd leefden mammoeten, wolharige neushoorns en holenberen.

Vissers vinden in de Noordzee nog regelmatig botten van mammoeten!

πŸ’‘ Onthoud: De laatste mammoeten leefden nog maar zo'n 4000 jaar geleden op een eiland bij SiberiΓ«. Toen stonden de piramides al!
FEITJE 07 VAN 08

Zoet water

Gletsjers en ijskappen bevatten ongeveer 70 procent van al het zoete water op aarde.

In veel landen, zoals in AziΓ« en Zuid-Amerika, krijgen rivieren water van smeltende gletsjers.

😲 Gek maar waar: Miljoenen mensen zijn voor hun drinkwater afhankelijk van gletsjers.
FEITJE 08 VAN 08

Smeltende gletsjers

Door de opwarming van de aarde worden de meeste gletsjers kleiner.

In de Alpen zijn veel gletsjers sinds 1850 al meer dan de helft van hun ijs kwijt.

πŸ•°οΈ IJs in de tijd

150.000 jaar geledenijs tot in midden-Nederland
20.000 jaar geledenhoogtepunt van de laatste ijstijd
12.000 jaar geledende laatste ijstijd eindigt
Nugletsjers smelten door opwarming
🧠 Slim weetje: In Zwitserland leggen mensen in de zomer soms witte doeken over gletsjers, om ze tegen de zon te beschermen!
← Terug naar Aardrijkskunde